Kryzys wybuchł w piątek wieczorem. Sędzia Anna Korwin-Piotrowska, wybrana przez Sejm 13 marca, zarządziła miesięczną przerwę w czynnościach prezesa TK Bogdana Święczkowskiego i jego zastępcy Bartłomieja Sochańskiego. Uznała się za najstarszą stażem sędzię i oświadczyła, że kieruje Trybunałem. Prezydent nie odebrał od niej ślubowania, więc część prawników i polityków nie uznaje jej za sędzię TK. Spór o to, kto i na jakiej podstawie orzeka, toczy się w tym samym tygodniu, w którym sąd w Tarnowie wydał wyrok w sprawie biskupa Andrzeja Jeża.
W piątek na teren Trybunału weszła policja, a przed gmachem na alei Szucha zebrali się protestujący i politycy prawicy. Sędziowie weszli do budynku przez teren Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Szef KPRM Jan Grabiec potwierdził w poniedziałek w TVN24, że dał na to zgodę na prośbę policji i Służby Ochrony Państwa, które obawiały się o bezpieczeństwo sędziów.
Prezydent w gmachu Trybunału
Karol Nawrocki przerwał lot do Senegalu, wrócił do kraju i w nocy wszedł do siedziby TK. Doszło do przepychanek, a obie strony przedstawiają je odmiennie. Korwin-Piotrowska mówiła, że prezydent „naparł” na nią. Kancelaria Prezydenta twierdzi, że szef państwa jako strażnik konstytucji miał obowiązek reagować.
Chcesz częściej widzieć Dziś w Polsce w Google?Dodaj nas do ulubionych źródełSzef Biura Polityki Międzynarodowej Marcin Przydacz powiedział w rozmowie z Euronews, że prezydent chciał pomóc „prawowitemu” prezesowi i wiceprezesowi wejść do budynku. Skrytykował też obecność około 3 tys. policjantów na terenie Trybunału.
Stanowisko rządu
W sobotę wieczorem premier Donald Tusk wygłosił orędzie. Mówił, że legalnie wybrani sędziowie zostali zaatakowani, a policja chroniła Trybunał, i wykluczył kompromis. W poniedziałek napisał na platformie X, że rozwiązanie jest proste i możliwe bez zmiany konstytucji: prezydent powinien uznać sędziów wybranych przez Sejm.
Prokurator generalny Waldemar Żurek skierował wnioski o uchylenie immunitetów Święczkowskiego i Sochańskiego. Prezydent w sobotę rozmawiał z liderami klubów i kół parlamentarnych, ale bez udziału Koalicji Obywatelskiej i Nowej Lewicy. Minister finansów Andrzej Domański mówił w RMF FM, że zaproszenia dla jego klubu nie było.
Wtorek: Zgromadzenie Ogólne i RBN
Według RMF FM w poniedziałek w budynku byli wszyscy sędziowie wybrani w tym roku przez Sejm, czyli siedmiu, bo jeden przebywa na zwolnieniu lekarskim. Nie było wiadomo, czy dostaną się tam Święczkowski i Sochański.
Zgromadzenie Ogólne ma ruszyć we wtorek o 15:30. Potrzebna jest obecność dwóch trzecich z 15 sędziów, czyli 10 osób. „Nic nie wskazuje na to, żeby taka liczba się pojawiła”, powiedział w Polsat News I prezes SN Zbigniew Kapiński. Dodał, że zwołanie zgromadzenia przez Korwin-Piotrowską uważa za bezprawne i wezwał polityków do rozmów o „resecie” Trybunału. Sprawa ma ciąg dalszy: premier zaproponował prezydentowi rozmowę w cztery oczy po wtorkowej Radzie Bezpieczeństwa Narodowego.
We wtorek zbierze się też Rada Bezpieczeństwa Narodowego. Według Domańskiego koalicja rządząca zapowiada tam swoją obecność, co ma być pierwszą okazją do spotkania z prezydentem po weekendzie.
Politycy patrzą też na rynki. W środę Rada Polityki Pieniężnej zdecyduje o stopach, a w piątek GUS podał, że inflacja spadła do 3,5 proc., więc ekonomiści zwracają uwagę, jak spór wpłynie na zaufanie inwestorów.
